Teknoloji milyarderi Elon Musk’ın sahibi olduğu X platformunda kullanılan yapay zeka aracı Grok, çocuklar ve kadınlara yönelik rızasız cinsel içerikli “deepfake” görseller üretmesi nedeniyle dünya çapında siyasi ve hukuki bir krizin merkezine oturdu.
İngiltere hükümeti X’i yasaklama tehdidinde bulunurken, Endonezya Grok’u tamamen engelleyen ilk ülke oldu. Musk ise tepkilere sert karşılık vererek, İngiltere Başbakanı Keir Starmer’ı hedef aldı.
Elon Musk, X üzerinden yaptığı bir dizi paylaşımda, İngiltere hükümetini “ifade özgürlüğünü bastırmakla” suçladı ve Starmer için “Neden İngiltere hükümeti bu kadar faşist?” ifadelerini kullandı. Musk ayrıca Starmer’ın bikinili resmedildiği bir yapay zeka görselini yeniden paylaşarak tartışmayı daha da alevlendirdi.
İngiltere hükümeti ise Grok’un çocukların ve kadınların cinsel içerikli sahte görüntülerinin üretilmesinde kullanılması nedeniyle X’e karşı sert yaptırımlar sinyali verdi. Başbakan Starmer, bir radyo programında “X bu duruma artık hâkim olmak zorunda. Ofcom’un atacağı adımların arkasındayız. Bu yanlış,” dedi.
Ofcom devrede, X’e ağır cezalar gündemde
İngiltere’nin medya düzenleyicisi Ofcom, Grok ve X hakkında resmî inceleme başlattı. Çevrimiçi Güvenlik Yasası kapsamında Ofcom, şirketlerin reklam ve teknoloji finansmanını kestirerek fiilen erişimi engelleme, 18 milyon sterline kadar ya da küresel cironun yüzde 10’u oranında para cezası ve hatta cezai yaptırım talep edebiliyor.
Teknoloji Bakanı Liz Kendall da X’in İngiliz yasalarına uymaması halinde engellenmesini destekleyeceğini belirterek, “Kadınların ve çocukların görüntülerinin cinsel amaçla manipüle edilmesi iğrenç ve kabul edilemez,” dedi.
Dışişleri Bakanı David Lammy ise ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ile yaptığı görüşmede Grok meselesini gündeme getirdiğini ve Vance’ın bunun “tamamen kabul edilemez” olduğu konusunda kendisiyle hemfikir olduğunu söyledi.
Endonezya’dan bir ilk: Grok engellendi
Tepkiler sadece Avrupa ile sınırlı kalmadı. Endonezya, Grok’u engelleyen ilk ülke oldu.
İletişim ve Dijital İşler Bakanı Meutya Hafid, rızaya dayanmayan cinsel deepfake’lerin “insan haklarının, onurun ve dijital güvenliğin ağır ihlali” olduğunu söyledi.
285 milyon nüfuslu ülkede müstehcen içeriklere karşı çok katı yasalar bulunuyor.
X yetkilileri konuyla ilgili bakanlığa çağrıldı.
‘Ücretli kullanıcı’ sınırı eleştirileri dindirmedi
X ve Musk’a ait xAI, artan baskılar üzerine Grok’un görsel üretme ve düzenleme özelliklerini yalnızca ücretli abonelere açık hale getirdiğini duyurdu. Ancak bu adım hem düzenleyiciler hem de uzmanlar tarafından yetersiz ve samimiyetsiz bulundu.
İngiltere Başbakanlığı, bu hamleyi “çözüm değil, mağdurlara hakaret” olarak niteledi. Eleştirmenlere göre bu yaklaşım, yasadışı içerik üretimini engellemek yerine sadece “premium bir hizmete dönüştürüyor”.
Üstelik bağımsız testler, Grok’un ücretsiz kullanıcılar tarafından da farklı yollarla hâlâ görsel üretip düzenleyebildiğini ortaya koydu. The Verge’ün denemelerinde Grok’un, rızasız “soyma” dahil olmak üzere çeşitli görseller üretmeye devam ettiği belirtildi.
Avrupa’da inceleme, Musk’tan ‘algoritma’ hamlesi
Grok’un çocuk istismarı içeriği üretmesi ve kadınların görsellerinin rıza dışı düzenlenmesi, X’in algoritmasını da yeniden mercek altına aldı.
Fransa ve Avrupa Komisyonu hâlihazırda X hakkında soruşturmalar yürütürken, Musk bu baskıların ardından platformun yeni öneri algoritmasını 7 gün içinde açık kaynak yapacağını duyurdu. Musk, algoritma kodlarının her dört haftada bir güncelleneceğini yazdı.
Ancak Musk’ın daha önce de benzer sözler verdiği, 2023’te paylaşılan kodların kritik ayrıntıları içermediği ve güncel tutulmadığı hatırlatılıyor.
X’in yaklaşımı, Google ve OpenAI gibi şirketlerin ChatGPT ve Gemini’de uyguladığı katı güvenlik önlemlerinin tam tersi.
Musk’ın sıkı kısıtlamalara ideolojik olarak karşı olduğu, hatta xAI’ın sınırlı sayıdaki güvenlik ekibinden bazı isimlerin bu kriz öncesinde istifa ettiği öne sürülüyor.
KAYNAK: EURONEWS TÜRKÇE – ÇAĞLA ÜREN
